English
Eurasian Journal of Educational Research
Print ISSN: 1302-597X & e-ISSN: 2528-8911
EJER |

Burcu AVCI AKBEL

A Review on Effectiveness of Cello Etudes Created for Longas and Syrtos

10.14689/ejer.2018.75.1
  Yazar : Burcu AVCI AKBEL
  Bu özet 262 kere okundu..


Başlık :
Burcu AVCI AKBEL

A Review on Effectiveness of Cello Etudes Created for Longas and Syrtos

10.14689/ejer.2018.75.1

Özet :

Avci Akbel, B. (2018). A review on effectiveness of cello etudes created for longas and syrtos. Eurasian Journal of Educational Research, 75, 1-18, DOI: 10.14689/ejer.2018.75.1

Problem Durumu:

Türk Müziği türlerinden olan Longa ve Sirtoların seslendirilmesinde, öğrenciler tarafından aynı noktalarda benzer yoğunlukta hatalar yapıldığı tespit edilmiştir. Hataların yapıldığı kısımlardaki teknik ve müzikal sorunların giderilmesine yönelik olarak etütler yazılmasının, bu sorunları giderebileceği varsayımıyla hareket edilerek bu araştırmaya başlanmıştır. Literatürde bu konuda yapılan çalışmalar incelendiğinde, bazı bestecilerin üsluplarını anlamaya yönelik olarak veya bazı eserlerin seslendirilmesini kolaylaştırmak adına Türk Musikisinde kullanılan enstrümanlar için etüt yazma yoluna gidilmiştir. Fakat Türk Musikisi eserlerinin seslendirilmesini kolaylaştırmak adına viyolonsel için hazırlayıcı alıştırmaların yazıldığı bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışma, bu boşluğun fark edilmesi üzerine bu alana katkı sağlayabilmek amacıyla yapılmış bir çalışmadır.

Araştırmanın Amacı:

Bu araştırma, Türk Müziğinde çalgı müziği içerisinde yer alan Longa ve Sirto formundaki eserlerin -içerdikleri ajilite, teknik zorluklar, vb. sebeplerle- viyolonsel ile icra edilmelerinde yaşanan zorluklara çözüm bulunabilmesi ve bu yolla bu eserlerin teknik ve müzikal olarak daha doğru ve daha kolay çalınabilir hale getirilmesi amacıyla yapılmıştır. Bu alanda yapılan araştırmaların sonuçlarına bakıldığında, bazı bestecilerin üsluplarını anlamaya yönelik olarak veya bazı eserlerin seslendirilmesini kolaylaştırmak adına Türk Musikisinde kullanılan enstrümanlar için etüt yazma yoluna gidilmiştir. Fakat Türk Musikisi eserlerinin seslendirilmesini kolaylaştırmak adına viyolonsel için hazırlayıcı alıştırmaların yazıldığı bir çalışmaya rastlanmamıştır. Bu çalışma, bu boşluğun fark edilmesi üzerine bu alana katkı sağlayabilmek amacıyla yapılmış bir çalışmadır.

Araştırmanın Yöntemi:

Araştırmada karma model kullanılmıştır. Araştırmanın deneysel kısmında karşılaştırma ve kontrol etme durumları söz konusudur. Bu sebeple araştırma; ön-test son-test kontrol gruplu model olarak desenlenmiştir. Ön-test son-test kontrol gruplu modelde, deney grubu ve control grubu olmak üzere yansız atama ile oluşturulmuş iki grup bulunur. Bu iki grupta da deney öncesi ve sonrası ölçmeler yapılır. Modelde ön testlerin bulunması, grupların deney öncesi benzerlik derecelerinin bilinmesine ve son test sonuçların buna göre düzeltilmesine yardım eder (Karasar, 2007, 97). Hazırlayıcı alıştırmaların oluşturulmasında ise Taba-Tyler Modelinden uyarlanan etüt yazma modeli kullanılmıştır. Bu araştırmada çalışma grubu, monografik örneklem seçme yöntemiyle belirlenmiştir. Monografik örneklem, olasılık dışı örneklem oluşturma yöntemlerinden biridir. Bu örneklem türünde araştırmacı, evreni temsil edebileceğini düşündüğü bir küme ya da bir-birkaç denek üzerinde çalışır (Ural, Kılıç, 2011, 44). Arslantürk (1997)?e göre monografik örneklemede örneklem, mevcut bilgiler yardımıyla betimlenmek istenen ana kütlenin herhangi bir alt grubunun ana kütleyi temsil edeceği varsayılarak seçilmektedir. Bu bilgilere göre araştırmanın çalışma grubu, Marmara Üniversitesinde ve Gazi Üniversitesinde lisans dört ve lisansüstü düzeylerde öğrenim gören öğrenciler arasından seçilmiştir. Bu seçim yapılırken viyolonsel öğretmenlerinin yönlendirmeleri doğrultusunda hareket edilmiş, araştırma kapsamındaki etütleri çalabilecek ve teknik açıdan benzer seviyede olan sekiz öğrenci belirlenmiştir. Bu öğrencilerin teknik olarak benzer düzeyde oldukları uzman kişiler tarafından onaylanmıştır. Birinci aşamada, genel tarama modelinden yararlanılmıştır. Bu araştırma için belirlenen konunun doğru bir temele oturtulması ve bu konuda yapılan çalışmaların içeriğinin belirlenmesi için literatür taraması yapılarak konuyla alakalı veriler toplanmıştır. TRT Ankara Radyosu nota arşivinde bulunan tüm Longa ve Sirtoların notalarına ulaşılmıştır. Araştırmada incelenecek olan Longa ve Sirtolar Türkiye?deki Klasik Türk Müziği Konservatuarlarında viyolonsel öğretimi veren kişiler ile görüşme yapılarak belirlenmiştir. Belirlenen Longa ve Sirtolar öncelikle fa anahtarına dönüştürülmüş, viyolonsele uygun olan bir perdeye transpoze edilmiştir. Belirlenen eserlerin analiz edilmesi ile ortaya çıkan sonuçlara göre bu eserlerin çalınmasını destekleyecek hazırlayıcı alıştırmalar yazılmış ve bu eserlere uygun yay işaretleri ile temel teknikler eklenmiştir. Araştırmanın ikinci bölümünde ise deneysel yöntem kullanılmıştır. Bu bölümde Longa ve Sirtoların viyolonsel öğretiminde icra edilmesini kolaylaştırmaya yönelik olarak hazırlanan alıştırmaların öğrenci performansı üzerinde ne derece etkili olduğunu ölçmek amacıyla, ön-test son-test kontrol guruplu modelden yararlanılmıştır. Çalışma grubundaki tüm öğrencilerin kayıtları üç uzman kişi tarafından ?belirlenen yedi müzikal unsur açısından- değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonunda, uzman kişiler öğrencilerin performanslarını değerlendirmişlerdir. Bu değerlendirmeler yoluyla elde edilen bilgiler, SPSS programı yardımıyla Wilcoxon işaretli sıralar testi ve Mann-whitney u testi uygulanarak karşılaştırılmıştır.

Bulgularda ortaya çıkan temalar:

Elde edilen istatistiksel verilere göre, deney grubunun aritmetik ortalamalarında anlamlı farklılıklar bulunmaktadır. Buradan hareketle, oluşturulan alıştırmaların öğrenci performansında başarıyı önemli ölçüde artırdığı belirlenmiştir. Bu araştırmada eserlerin icralarını iyileştirmek ve kolaylaştırmak amacıyla yazılan etütlerin, öğrencilerin ?temiz ve doğru çalabilme?, ?doğru ritm ile çalabilme?, ?sağ el teknik davranışlarını gerçekleştirebilme?, ?sol el teknik davranışları gerçekleştirebilme?, ?müzikal çalabilme?, ?akıcı çalabilme? ve ?belirtilen tempoda çalabilme? becerilerinde anlamlı farklılık oluşturduğu bulunmuştur.

Araştırmanın Sonuçları ve Önerileri:

Bu çalışma kapsamında eserlerin icrasını kolaylaştırmaya yönelik olarak etütler oluşturulmuş ve öğrencilerin icralarında kayda değer bir farklılık tespit edilmiştir. Aynı şekilde öğretim hayatında Türk Musikisi eserlerinden hareketle etüt yazma yöntemini öğrencisine uygulayan öğretmen, farklı ders kaynaklarına ek olarak öğrencisine yönelik küçük ama işlevsel etütler üretebilecektir. Viyolonsel tekniğini öğretmeye yönelik metotlar ve etütler çok fazla sayıdadır. Bu sebeple bundan sonra yazılacak etütler, bu çalışmada da olduğu gibi eserlere özgü teknik, müzikal, üslup vb. açılardan yaşanan çalım zorluklarını kolaylaştırmaya dönük olmalıdır. Bunun yanı sıra, viyolonsel ve diğer enstrümanlarda yaşanan çalım zorlukların giderilmesine yönelik olarak farklı Türk Müziği türlerindeki eserler üzerine de çalışmalar yapılması önerilir.

Anahtar Kelimeler:

Türk Müziği, enstrümantal müzik, çello eğitimi, hazırlık alıştırmaları.

« Geri Dön