English
Eurasian Journal of Educational Research
Print ISSN: 1302-597X & e-ISSN: 2528-8911
EJER |

Ana Sayfa > > Kivanc AYCAN, F. Gul EVREN

Türkçe'de Vurgu Kusurlarının Düzeltilmesinde Ses Eğitimi Yöntemlerinin Etkisi

10.14689/ejer.2016.66.17
  Yazar : Kivanc AYCAN, F. Gul EVREN
  Bu özet 208 kere okundu..


Başlık :
Kivanc AYCAN, F. Gul EVREN

Türkçe'de Vurgu Kusurlarının Düzeltilmesinde Ses Eğitimi Yöntemlerinin Etkisi

10.14689/ejer.2016.66.17

Konu :

Aycan, K., Evren, F. G. (2016). The effect of vocal training methods to improve Turkish accent defects through individual voice student lessons. Eurasian Journal of Educational Research, 66, 299-314
http://dx.doi.org/10.14689/ejer.2016.66.17

Problem Durumu: Bu çalışma ses eğitimi yöntemleriyle Türkçe vurgu kusurlarındaki düzelmeleri veya iyileşmeleri değerlendirmek üzere kurgulanmıştır. Araştırmacılar bu amaç çerçevesinde en önemli problemin sadece nefes kontrolü çalışmaları ve ses egzersizlerinin birçok ses eğitimcisi tarafından önemsenmesi olduğunu gözlemlemişlerdir. Bu sebeple bu çalışmada müzik bestelerinin sözleri ile nefes kontrolü çalışmaları, vurgu kusurları ve doğru konuşma eğitimi arasındaki doğrudan ilişki gösterilmeye çalışılmıştır. Müzik bolümü öğrencileri eğer doğru konuşma alışkanlıkları kazanırlarsa ünsüzleri vurgulayarak nefeslerini etkili bir şekilde kontrol edebilirler ve ardından ünlüleri konuşarak dil ve dudaklarının esnek hareketleriyle çenelerini kullanırlar. Bunun yanında prozodi çalışmaları ile ses eğitimi ve tonlayarak metin okuma çalışmaları yapmak arasında direk bir ilişki vardır. Ses egzersizleri bu sebeple doğru perde üzerinde ses üretmek, bağırmadan konuşmak ve sesle ilgili kaslara konuşurken yük bindirmekten kaçınmak için yapılmaktadır. Bununla birlikte ses eğitimcileri bu durumu sağlamak için bireysel ses eğitimi çalışmalarında sadece nefes çalışmaları ve ünlü harfler üzerinde egzersizler yaptırmaktadırlar. Ancak ses eğitimcileri nefes egzersizleri ile ünsüzlerin vurgulanması arasındaki ilişkiyi bilmemektedirler. Genel olarak ses eğitimcileri metin okuma çalışmaları ile prozodi çalışmaları (ses-söz uyumu) arasında doğrudan bir ilişki olduğunu bilmektedirler. Fakat bazı ses eğitimcisi şarkıların sözlerini konuşmaya önem verirken bazıları vermemektedir. Araştırmacılar bu sıkıntıyı gözlemlemiş şarkı sözlerinin doğru konuşulması ile nefes kontrolü, vurgu kusurları ve doğru tonlama arasındaki ilişkiyi göstermeye çalışmışlardır. Araştırmanın Amacı: Bu çalışmanın yapılış amacı ses eğitimi yöntemlerinin vurgu kusurlarına etkisinin nasıl olduğunu ortaya çıkartmak; çalışma grubunun müziksel işitme ve konuşma becerilerini geliştirecek en iyi teknikleri elde etmektir. Bu amaçla ses eğitimi çalışmaları Erciyes Üniversitesi, Güzel Sanatlar Fakültesi, Müzik Bolumu gönüllü 1.sınıf öğrencileriyle (n=12) uygulanmıştır. Öncellikle vurgu kusurları ses eğitimiyle iyileştirilmiş, ardından kaydedilmiş ve değerlendirilmiştir. Araştırmanın Yöntemi: Kayıtlar??Vitalograph Alpha, Model 6000? taşınabilir spirometre cihazı ve ?PRAAT ses analiz programı? ile alınmıştır. Çalışmaya katılan öğrencilerle uygulanan ses eğitimini analiz etmek için ses eğitimi uzmanları tarafından seçilmiş Türkçeye çevrilip, uyarlanmış bir lied çalışılmıştır. Çalışmanın öncesi ve sonrasında çalışmaya katılan öğrenciler bu lied?in sözlerini düz metin haliyle okumuşlardır. Vurgu kusurları bu lied?den seçilmiş ?insan?, ?ormanda?, ?gezerken?, ?güzel?, ?öter? ve ?kopardığın? kelimelerinde şiddet, soluk şiddeti, genlik ve perde değerleri üzerinden PRAAT programı ile analiz edilmiştir. Araştırmanın Bulguları: Ses eğitimi sonrasında taşınabilir spirometre cihazından elde edilen FEV1 (p<0.05) değeri istatistiksel açıdan anlamlı bir şekilde artmış olmasına rağmen VC ve FVC değerleri anlamlı bir değişiklik göstermemiştir. Ses analizleri sonucunda ses eğitimi sonrasında Türkçeye çevrilip, uyarlanmış lied?den seçilmiş ?insan?, ?ormanda?, ?gezerken?, ?güzel?, ?öter? ve ?kopardığın? kelimelerinde genlik (p<0.05), ?Ormanda? ve ?gezerken? kelimelerinde şiddet (p<0.05 ve p<0.001) anlamlı bir şekilde artış görülmüştür. Ayrıca ?güzel?, ?öter? ve ?kopardığın? kelimelerinde soluk şiddeti (p<0.05) istatistiksel açıdan anlamlı bir şekilde artmıştır. Araştırmanın Sonuç ve Önerileri: Aycan (2012) yaptığı benzer bir çalışmada rastgele seçilen Erciyes Üniversitesi, Eğitim Fakültesi, 3. Sınıf Türkçe Öğretmenliği öğrencileri katılmıştır. Bu çalışmada konuşma eğitimi dersi uzmanları tarafından ?Atatürk?ün Gençliğe Hitabesi? nden bir paragraf: ?Birinci vazifen Türk İstiklalini, Türk cumhuriyetini ilelebet muhafaza ve müdafaa etmektir. Mevcudiyetinin ve İstikbalinin yegâne temeli budur? seçilmiş ve ?i, e, a, u, u? ünlülerini içeren 5 kelime: ?Türk, vazifen, mevcudiyetinin, istiklalini, istikbalinin, muhafaza, müdafaa? seçilip PRAAT programıyla analiz etmiştir. Çalışma sonucunda ses eğitimi uzmanları tarafından seçilmiş unlu ve ünsüzlerden oluşan ses egzersizleri ve okuma parçalarındaki tonlama çalışmaları prozodik parametreler (sure, şiddet ve genlik) istatistiksel açıdan anlamlı çıkmıştır. Bununla birlikte çalışma grubundaki öğrenciler önceden hiçbir müzik enstrümanı çalmamış ve yeterli müzik kabiliyeti gösterememiştir. Bu çalışmadaki müzik kabiliyeti olmayan grupla hâlihazırda çalışılan müzik yeteneği olan gruptaki öğrencilerin durumları prozodik parametreler üzerinden karşılaştırıldığında uygulanan tekniklerin müzik kabiliyeti olmayan grupta daha başarılı olduğu görülmektedir. Prozodi üzerine yapılan çalışmalar ve tartışmalar Türkçe?nin bir ton dili olduğunu, ses eğitiminin tonlamayı değiştirilebileceğini ya da iyileştirebileceğini göstermektedir. Bununla birlikte bu çalışma öğrencilerin ses egzersizleri ve soluk çalışmalarını yeterince çalışmamalarından olumsuz yönde etkilenmiştir. Eğer bu ses eğitimi çalışmaları daha uzun sure yapılırsa vurgu kusurlarının daha da anlamlı şekilde düzeleceği beklenmektedir. Bunun yanında çalışmaya katılan öğrencilerin algıları tonlayarak metin okuma konusunda sınırlıdır. Başka bir deyişle öğrenciler sadece müzikal açıdan tonlamayı önemsemektedirler. 2.5 aylık surede solunum kapasiteleri (örneğin FEV1 değerinde) istatistiksel açıdan anlamlı bir şekilde değişmiştir. Dolayısıyla çalışmaya katılan öğrenciler konuşup, şarkı söylerken soluklarını kontrol edebilmeye başlamışlardır. Ayrıca çalışmaya katılan öğrencilerin ses kaliteleri: ?sesin şiddeti, soluk şiddeti, genliği ve suresi? değişmiştir. Sonuç olarak bu yöntem Türkçe kelimelerin doğru ifade edilmesinde yol gösterici olmuştur. Müzik Bolumu öğrencilerinin vurgu kusurlarını ne düzeyde iyileştirdiğini ve bunu ses ve soluk kullanımı analizleriyle de göstermesi sebebiyle de öncül bir çalışma olacağına inanılmaktadır. Anahtar Sözcükler: PRAAT, bireysel ses eğitimi, prozodik problemler.
« Geri Dön